Course schedule

Download het schema hier

Programma Onderzoekend leiderschap, 2017-2018


Status

Versie 30 september 2016.


De onderzoekslijn

1. Intake


Intake gesprek met één van de onderzoekconsultants (bij voorkeur in koppels).

Schrijf daarna een korte notitie (1 A4)
•    Selecteer de ontwikkelinspanning in je werkomgeving die je  met onderzoek wilt versterken;
•    Welke grenzen tussen binnen/buiten zijn bij dit ontwikkelvraagstuk moeilijk te hanteren?
•    In welk opzicht is de veranderaanpak van je organisatie effectief voor het vraagstuk, in welke opzichten ineffectief?
•    Welke acties onderneem je zelf en hoe effectief zijn deze?
•    Welke kennis wil je zoeken/gebruiken/ontwikkelen in je handelingsonderzoek dit jaar?
•    Wat is je persoonlijke leervraag?

Neem je notitie mee naar het eerste seminar.

2. Tussen seminar 1 en 2: maak een start
•    Schrijf je ideeën voor je onderzoek direct na het eerste seminar op;
•    Organiseer twee of drie reflectiegesprekken met mensen in je werkomgeving;
•    Zoek en bespreek drie academische artikelen;
•    Houd een logboek bij: beschrijf je waarnemingen, acties en reflecties;
•    Formuleer je onderzoeksvraag en het ontwerp van je onderzoek.

3. Tussen seminar 2 en 3: maak er een gezamenlijk onderzoek van
•    Benader mensen die veel (ervarings-) kennis hebben van het onderwerp en mee willen doen met je onderzoek;
•    Vorm met hen bijvoorbeeld een in-huis onderzoeksgroep;
•    Verken samen de spanningen en dynamiek die zich in interacties in het grensgebied afspeelt en probeer nieuwe regels voor de interactie uit;
•    Zoek en bespreek drie nieuwe academische artikelen;
•    Ga verder met je logboek: leg je observaties en vragen vast.

4. Tussen seminar 3 en 4: grond je gezamenlijke onderzoek
•    Betrek meer mensen in je gezamenlijke onderzoek door de interactieregels verder te modificeren;
•    Analyseer de data over je acties en reflecties en nodig je onderzoeksgroep het vraagstuk en de aanpak te modelleren;
•    Nodig mensen van andere organisaties of disciplines uit voor het bespreken van je bevindingen in seminar 4;
•    Schrijf een notitie waarin je de bruikbaarheid bespreekt van de onderzoekmodellen die je hebt gebruikt.

5. Na de leergang: consolideer
•    Leg je systematiek van werken vast;
•    Leg dit voor aan een relevante sleutelfiguur;
•    Bespreek met hem/haar wie profijt kan hebben van je systematiek en er op kan voortbouwen;
•    Draag je ervaring over.

Seminar 1

Woensdag 5 April
Donderdag 6 April
Vrijdag 7 April

Introductie

Verbinden van praktijk en theorie
•    Hoe handelingsverlegenheid kan resulteren in nieuwe handelingstheorie (Joost)
•    Hoe een gevalideerde hande-lingstheorie kan resulteren in nieuwe handelingsverlegen-heid (Gertjan)

Leiden door te onderzoeken (Gertjan)
•    1e, 2e en 3e persoonsonderzoek: drie stemmen om naar te luisteren
•    Vier contexten: kiezen op welk krachtenveld je onderzoekend gaat interveniëren
•    Triple Process Structure: regisseren van je onderzoek  langs drie lijnen.

Diagnosticeren: de SEAM methodologie als voorbeeld (Amandine Savall)

•    Introductie: Gertjan
•    SEAM as a diagnostische methodologie
o    Belangrijkste begrippen
o    De drie assen
o    Diagnose van dysfuncties
•    Bespreking: wanneer en hoe deze methodologie toe te passen

Onderzoekleergroepen (2)
•    Ontwerpen van je onderzoeks-en ontwikkelproject:
o    Context en doel
o    Onderwerp, relevantie en issue-benoeming
o    Bruikbare modellen
•    Plan voor het opstarten van je onderzoek tussen seminar 1 en 2: wie te engageren, met welke benoeming van het issue, hoe hun perceptie van doel en issue te verkennen
Leiderschap (Gerda van Dijk)
•    Organisatie-ecologie en reflective practitioners
•    Tamme en venijnige problemen vergen andere stijlen van leiderschap
•    Leiderschap als het vinden van een handelingsperspectief door patronen en onderliggende dynamieken te onderzoeken
•    Deelnemers verkennen hun eigen zoek- en ontwikkelvraag vanuit het perspectief van leiderschap
•    Discussie
Onderzoekleergroepen (1)
•    Vormen van groepen
•    Intervisie
•    Bespreken van enkele werkprincipes
Technieken
•    Instructies voor het formuleren van je zoek- en ontwikkelvraag (Daan Andriessen)
•    Beoefenen van de kalme kunst van het vragen in plaats van stellen (Gertjan)
•    Technieken van het bijhouden van een logboek

Reflectie op inhoud en proces van het 1e seminar.
Waarnemen in interactie (Annemarie)
•    Buiten
Interveniëren zonder woorden
•    Een oefening met Peter Rombouts en Bart van Rosmalen


Seminar 2

Woensdag 13 september
Donderdag 14 september
Hans Vermaak
•    Iteraties tussen vraag, praktijk, theorie en bevindingen
•    Probleembenoeming en strategie van engageren
•    Verkennen van je redenering over kritische interacties en de data die je verwacht daarover te genereren
•    Zoekstrategie voor het vinden van literatuur die je helpt je bevindingen te waarderen en te conceptualiseren
Technieken voor
•    Initiëren van een in-huis onderzoek- en ontwikkelgroep
•    Gezamenlijk onderzoek in/door deze groep
•    Vastleggen van je waarnemingen en vragen
Hans Vermaak en Gertjan
•    Vormen van conceptualisering Engeström’s oriëntatie bases
•    1e persoon onderzoek: kijken naar bewegingen in jezelf en hoe deze de interacties en je conceptuele oriëntaties beïnvloeden
•    Ontwikkelen van conceptualiseringen in koppels
Onderzoekleergroepen (4)
Onderzoekleergroepen (3)
•    Reviewen en verbeteren van de manier waarop je je logboek bijhoudt – in lijn met je nieuwe conceptualisering 


Seminar 3

Woensdag 15 november
Donderdag 16 november
Onderzoekleergroepen (5)
•    Reviewen van elkaars onderzoek
•    Wat werkt en wat werkt niet in je geordende proces van actie en reflectie
•    Nemen de spanningen toe of af en hoe treed je de situatie tegemoet
David Coghlan (vervolg)
•    Dynamiek tussen de niveaus individu/groep/unit/organisatie/etc.: hoe ze organisatieverandering en strategie beïnvloeden
VU onderzoekers
•    Gesprekken met toponderzoekers van de VU (1)
•    Je onderzoek- en ontwikkelvraag linken aan debatten in academisch onderzoek
Onderzoekleergroepen (6)
•    Conceptualiseren van de issues en het proces van je onderzoek
David Coghlan
•    Dynamiek tussen de niveaus individu/groep/unit/organisatie/etc.: hoe ze organisatieverandering en strategie beïnvloeden


Seminar 4

Woensdag 17 januari
Donderdag 18 januari
Vrijdag 19 januari
Onderzoekleergroepen (7)
•    Reviewen van elkaars onderzoek
Onderzoekleergroepen (8)
•    Formuleren van je bevindingen
Onderzoeksbegeleiders
•    Ontwerpen van je vervolgonderzoek
•    In nieuwe groepen
VU researcher en Gertjan (gespreksleider)
•    Gesprekken met toponderzoekers VU (2)
•    Uitwerken van de conceptualisering van je onderzoek
Kernteam
Delen van je bevindingen met derde personen zoals jij – en hen input ontlokken om de kennis die je hebt gevonden uit te werken

Feedback op het delen en uitlokken.
Kernteam
•    Reflectie op onderzoek als een aanpak voor leiden als manager en als professional
•    Discussie op de bruikbaarheid van de toegepaste modellen
•    Evaluatie van de leergang
•    Sluiting.
Kernteam
•    Formuleren van je bevindingen
•    Hoe ze aan te scherpen of te verzachten om buitengewone gesprekken mogelijk te maken in je werkomgeving
Oefening belichaamde cognitie